Οικονομική των Επιχειρήσεων

Το μάθημα στοχεύει στην παρουσίαση της σύγχρονης οικονομικής της επιχείρησης, συνδυάζοντας τη θεωρία με μελέτες περιπτώσεων επιτυχημένων επιχειρησιακών πρακτικών. Κύριο χαρακτηριστικό του μαθήματος είναι η παρουσίαση της ιστορικής εξέλιξης της επιχείρησης από την απαρχή της ανθρώπινης κοινωνίας μέχρι σήμερα. Τα τρία βασικά στάδια της ιστορικό-κοινωνικής μετάλλαξης, -η Αγροτική, η Βιομηχανική και η Πληροφοριακή Οικονομία- συνδέονται με τα κυρίαρχα, ανά περίοδο, χαρακτηριστικά για την ευημερία και για τη μεγέθυνση της επιχείρησης. Τα τρία αυτά στάδια αντιστοιχούν στις ανταγωνιστικές, μονοπωλιακές και ολιγοπωλιακές αγορές και με αυτή τη σειρά παρουσιάζονται κατά τις παραδόσεις.

Στο πρώτο μέρος εξετάζεται η ανταγωνιστική αγροτική οικονομία και από θεωρητική πλευρά δίδεται έμφαση στις δραστηριότητες που εκτυλίσσονται στο εξωτερικό περιβάλλον της επιχείρησης και ιδιαίτερα στις σχέσεις που αναπτύσσονται με άλλες ανταγωνιστικές ή όχι επιχειρήσεις. Το επίπεδο της ζήτησης και της προσφοράς του προϊόντος καθώς και οι συνθήκες ανταγωνισμού (ή συναγωνισμού) με τις άλλες επιχειρήσεις εξετάζεται αναλυτικά και υποδεικνύονται οι κύριες μέθοδοι για τον ποσοτικό προσδιορισμό των συνθηκών ισορροπίας. Ακόμη, παρουσιάζεται η διαμόρφωση της στρατηγικής της ανταγωνιστικής επιχείρησης και οι κρίσιμοι παράμετροι που πρέπει να ληφθούν υπόψη από το ανώτερο διευθυντικό της στέλεχος.

Στο δεύτερο μέρος εξετάζεται η μονοπωλιακή επιχείρηση και η έμφαση μετατίθεται στις θεωρητικές εξελίξεις που ερμηνεύουν την ανάληψη δράσεων στο εσωτερικό περιβάλλον της επιχείρησης, δηλαδή στο πως επιτυγχάνεται η μεγέθυνσή (ή η σμίκρυνσή) της καθώς και στο πως διαμορφώνονται οι δομές εσωτερικής οργάνωσης και διοικητικής λειτουργίας. Η αποτελεσματική λειτουργία της επιχείρησης εξαρτάται από τις συμπεριφορές των εμπλεκομένων μερών, είτε αυτά τα μέρη συνδέονται άμεσα με την επιχείρηση (ιδιοκτήτης/-ες, εργαζόμενοι) είτε έμμεσα (προμηθευτές, συνεργάτες).

Στο τρίτο μέρος εξετάζονται οι ολιγοπωλιακές αγορές στο πλαίσιο της σύγχρονης Πληροφοριακής οικονομίας. Στο μέρος αυτό εξετάζονται οι δύο κύριες θεωρίες της σύγχρονης επιχείρησης, η θεωρία Συναλλακτικού Κόστους και η θεωρία Αντιπροσώπευσης, με τις οποίες ερμηνεύεται η δομή και ο έλεγχος των σχέσεων της σημερινής επιχείρησης με τα άλλα εμπλεκόμενα μέρη (πελάτες, ανταγωνιστές, συμπληρωτές, προμηθευτές, εργαζόμενοι, μέτοχοι, διοικητικά στελέχη).

Additional Info

  • Διδάσκων/οντες: Γκότσιας Απόστολος
  • Περιεχόμενο του μαθήματος:

     

    ΕβδομάδαΘεματολογίαΚεφάλαια Σημειώσεων

    1

    Εισαγωγικά

    1

     

    2

    Α. Η ΑΓΡΟΤΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ

    Η Οργάνωση και η Δομή της Αγοράς

     

    Κεφ. 1

     

    • Κύρια χαρακτηριστικά της Αγροτικής Οικονομίας
    • Η σημασία της πληροφόρησης

     

    3

    Η δικτυακά οργανωμένη επιχείρηση

    Κεφ. 2

     

    • Η ταξινόμηση των συναλλαγών

     

    4

    Ζήτηση και Προσφορά στην Αγορά

    Κεφ. 3

     

    • Η έννοια της ανταγωνιστικής αγοράς
    • Ελαστικότητες ζήτησης και προσφοράς

     

    5

    Συγκριτική Στατική και Ελαστικότητες

    Κεφ. 4

     

    • Συγκριτική Στατική και ελαστικότητες ζήτησης και προσφοράς
    • Οι δείκτες Ανταγωνιστικής Επίδοσης της επιχείρησης

    Παράρτημα Α

    6

    Οικονομική Οργάνωση και Αποδοτικότητα
    Η επιχείρηση στο πλαίσιο της αγοράς

    Κεφ. 5
    Κεφ. 6

     

    • Οικονομικοί Οργανισμοί
    • Αποδοτικότητα
    • Η επιχείρηση στην αγορά

     

    7

    Οργάνωση και Δομή της Βιομηχανικής Επιχείρησης

    Κεφ. 7

     

    • Αποδόσεις κλίμακας παραγωγής
    • Η διοικητική υποδομή της επιχείρησης
    • Κατάτμηση της αγοράς
    • Κίνητρα στην επιχείρηση

     

    8

    Β. Η ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ
    Η Βιομηχανική Επιχείρηση

     

    Κεφ. 8

     

    • Οικονομίες κλίμακας παραγωγής και κόστος
    • Μονοπώλιο, Μονοψώνιο και Συγκριτική στατική
    • Διαφήμιση

    Παράρτημα Β

    9

    Το έργο του Συντονισμού
    Συντονισμός μέσω των αγορών ή μέσω της ιεραρχίας

    Κεφ. 9,
    Κεφ. 10

     

    • Συστήματα συντονισμού και η αναγκαιότητα της πληροφόρησης
    • Μορφές οργάνωσης των επιχειρήσεων
    • Ισορροπία μέσω του μηχανισμού τιμών και μέσω εντολών
    • Αξιολόγηση των δύο κυρίων συστημάτων συντονισμού

     

    10

    Γ. Η ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ
    Οργάνωση και Διοίκηση στη σύγχρονη επιχείρηση

     

    Κεφ. 11

     

    • Ποιότητα
    • Ικανοποίηση πελατών και εργαζομένων
    • Συνεργασία και συν-ανταγωνισμός με ανταγωνιστές
    • Η ολική θεώρηση της επιχείρησης

     

     

    11

    Περιορισμένη Ορθολογικότητα και ιδιωτική πληροφόρηση
    Η θεωρία του Συναλλακτικού κόστους

    Κεφ. 12,
    Κεφ. 13

     

    • Πλήρεις και τέλειες συμβάσεις
    • Οι διαστάσεις των συναλλαγών

     

    12

    Η θεωρία του κόστους αντιπροσώπευσης
    Η θεωρία της σύγχρονης επιχείρησης

    Κεφ. 14,
    Κεφ. 15

     

    • Συντονισμός και πληροφόρηση στην αγορά
    • Το μοντέλο της πολυπρόσωπης επιχείρησης

     

    13

    Παρουσιάσεις εργασιών

     

  • Συνιστώμενη Βιβλιογραφία προς μελέτη:

     

    Τα κύρια βοηθήματα για την εκτενέστερη εμβάθυνση της ύλης του μαθήματος είναι τα βιβλία

    Αγγλική
    1. Brickley, James, Smith C., Zimmerman J., Managerial Economics and Organizational Architecture, Irwin, 1997
    2. Ferguson Paul R., Ferguson Glenys J. και Rothschild R., Business Economics, (MacMillan Press, 1993).
    3. Hornby Win, Gammie Bob και Wall Stuart., Business Economics, (Longman 1977)
    4. Maital, Slomo. Executive Economics, The Free Press, 1994
    5. McMillan, John. Games, Strategies and Managers, Oxford University Press, N.Y., 1992
    6. Milgrom, P., and J. Roberts, Economics, Organization and Management, Prentice-Hall, Englewood Cliffs, N.J., 1992.
    7. Rubin, H.P. Managing Business Transactions: Controlling the Cost of Coordinating, Communicating and Decision Making, The Free Press, New York., 1990
    8. Tirole, Jean. The Theory of Industrial Organization, The MIT Press, Cambridge, Mass., 1992
    Ελληνική
    1. Ιωαννίδης, Σταύρος. Σύγχρονες Θεωρίες για την Φύση της Επιχείρησης : Ανάλυση και Κριτική, Παπαζήσης, Αθήνα, 1995
    2. Μαρκίδης, Κωνσταντίνος. Όλοι οι σωστοί ελιγμοί, Κριτική 2001
    3. Μασμανίδης, Κώστας. Παγκοσμιοποίηση, Αποϋλοποίηση και Νέ@ Οικονομί@ , Εξάντας 2000
    4. Belasco J., Stayer, R. Το πέταγμα του βούβαλου, Κριτική 2000
    5. Grove Andrew, Μάνατζμεντ Υψηλής Απόδοσης, Εκδ. Κριτική 1996
  • Διδακτικές και μαθησιακές μέθοδοι:

     

    Η διδασκαλία στηρίζεται στη συμμετοχή σας στο μάθημα. Για αυτό το λόγο ενδείκνυται η ανάγνωση της σχετικής υποχρεωτικής βιβλιογραφίας πριν από κάθε  διάλεξη για την ενεργή  συμμετοχή σας στο  μάθημα.

  • Μέθοδοι αξιολόγησης / βαθμολόγησης:

     

    1. Το μάθημα περιλαμβάνει  (1) υποχρεωτική εργασία και  1 τρίωρο διαγώνισμα.
    2. Η συνολική βαθμολογία  του μαθήματος καθορίζεται ως εξής:
      1. Εργασία: 40%
      2. Συμμετοχή στο μάθημα: 10%
      3. Εξέταση: 50%
    3. Οι εργασίες αφορούν ανάπτυξη θεμάτων με βάση μία θεωρία ή ζήτημα που περιλαμβάνεται στις διαλέξεις. Συμβουλευθείτε τον οδηγό http://netforbeginners.about.com/od/navigatingthenet/tp/How-to-Properly-Research-Online.htm για τεχνικές έρευνας στο διαδίκτυο.
  • Αντικειμενικοί στόχοι μαθήματος:

    -